Robot leert kinderen stilstaan bij luchtkwaliteit rondom school
In januari 2025 kreeg basisschool De Krekel in Gent een bijzondere nieuwe ‘leerling’: een robot aan de schoolpoort. QBOT was geen gewone robot, maar een slimme manier om kinderen bewust te maken van luchtkwaliteit en duurzame mobiliteit. Het initiatief kadert in het project LIFE CityTRAQ, waarbij Stad Gent samenwerkt met VMM en IMEC.
Waarom dit project?
De school ligt in een drukke verkeerszone. Auto’s, bussen en vrachtwagens zorgen voor luchtvervuiling, wat een impact heeft op de gezondheid van kinderen.
“Volgens mij is die lucht niet zo gezond, want we zitten vlakbij veel verkeer.”
Hoe werkte het?
Tijdens de spitsuren werd de straat omgevormd tot een schoolstraat. Elke ochtend konden leerlingen de robot een high five geven om aan te geven hoe ze naar school kwamen: te voet, met de fiets of met de auto. Op een groot scherm verscheen real-time luchtkwaliteitsdata. Daarnaast werd ook een interactieve fietsinstallatie geplaatst.
“Je geeft de robot een high five om te tonen hoe je naar school komt. Met de fiets of te voet is beter voor de lucht dan de auto.”
Kobe, Leerling De Krekel
Wat gebeurde er nog?
- Leerlingen kregen les over luchtkwaliteit en gingen op meetuitstap met sensoren.
- Via sociale media en lokale pers werd het project breed bekendgemaakt.
- De verzamelde data helpt Stad Gent en de VMM om beleidsmaatregelen rond schoolomgevingen te onderbouwen.
“Er moeten meer fietsers en voetgangers zijn, want het gas van de auto is niet goed voor de lucht.”
"Het is wel beter als het regent. En op zonnige dagen, dan gaan er meer mensen te voet of met de fiets."
Resultaten en inzichten
IMEC onderzocht de impact van het project. Uit interviews, observaties en data blijkt:
- Veiligheid is voor ouders een belangrijker argument dan luchtkwaliteit.
- Schoolstraten krijgen brede steun, ook van automobilisten, ondanks extra parkeerlast.
- Het informatiebord trekt vooral mensen die al geïnteresseerd zijn in luchtkwaliteit.
- Interactieve installaties zoals de robot bereiken een breder publiek, vooral via kinderen.
- Ouders krijgen via hun kinderen informatie mee, maar visualisatie alleen leidt niet tot grote gedragsveranderingen.
- Bij kinderen is wel een lichte verschuiving merkbaar van auto naar fiets tijdens de testperiode.
Tips voor wie zelf aan de slag wil
- Werk vroegtijdig samen met school, leerlingen en datapartners.
- Installeer interactieve installaties op zichtbare, veilige plekken.
- Gebruik korte, begrijpelijke boodschappen en kleurrijke animaties.
- Zorg dat installaties robuust en weerbestendig zijn.
- Combineer een informatiescherm met interactieve elementen.